କେବେ ଭାବିଛନ୍ତି କି, ଗୋଟିଏ ମାସରେ ପୂରା ଭାରତର ବିଜୁଳି ବିଲ କେତେ ଆସୁଥିବ?
ଆଜିକାଲି ବଢ଼ୁଥିବା ମହଙ୍ଗା ମାଡ଼ରେ ଘରର ବଜେଟ ସମ୍ଭାଳିବା ବହୁତ କଷ୍ଟକର ହୋଇପଡ଼ିଛି। ଯଦି ପରିବାରରେ କେବଳ ଜଣେ ହିଁ ରୋଜଗାରକ୍ଷମ ବ୍ୟକ୍ତି ଥାଆନ୍ତି, ତେବେ ପ୍ରତି ମାସର ଖର୍ଚ୍ଚ ତୁଲାଇବା ଆହୁରି ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଯାଏ। ଏଭଳି ସ୍ଥିତିରେ ବିଜୁଳି ବିଲ ସମ୍ୱନ୍ଧରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଖବର ଆସିଛି। ତେଲେଙ୍ଗାନା ବିଦ୍ୟୁତ ନିୟାମକ ଆୟୋଗ (TGERC) ବିଜୁଳି ଖର୍ଚ୍ଚ ସହିତ ଜଡ଼ିତ ଟ୍ରୁ-ଅପ ଚାର୍ଜକୁ ସବୁଜ ସଙ୍କେତ ଦେଇଛନ୍ତି। ଏହାର ସିଧାସଳଖ ପ୍ରଭାବ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ମାସିକ ବଜେଟ ଉପରେ ପଡ଼ିବ। ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ପରେ ସାରା ଦେଶରେ ବିଜୁଳିର ବ୍ୟବହାର ଓ ଖର୍ଚ୍ଚକୁ ନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚା ଜୋର ଧରିଛି। ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଯେ ସାରା ଦେଶରେ ପ୍ରତି ମାସରେ କେତେ ପରିମାଣର ବିଜୁଳି ବ୍ୟବହାର ହୁଏ ଏବଂ ଏଥିପାଇଁ ହାରାହାରି କେତେ ଖର୍ଚ୍ଚ ହୁଏ।
ସମ୍ପ୍ରତି ସରକାରୀ ପରିସଂଖ୍ୟାନକୁ ଦେଖିଲେ, ଭାରତରେ ପ୍ରତି ମାସରେ ସମୁଦାୟ ବିଜୁଳି ବ୍ୟବହାର ପ୍ରାୟ ୧୬୦ ରୁ ୧୬୯ ଆରବ ୟୁନିଟ ଆଖପାଖରେ ରହୁଛି। କେବଳ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୬ ର ତଥ୍ୟକୁ ଅନୁଧ୍ୟାନ କଲେ, ଏହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ସାରା ଦେଶରେ ମୋଟ ୧୬୯.୦୧ ଆରବ ୟୁନିଟ ବିଦ୍ୟୁତ ଖପତ ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଥିଲା। ତଥାପି, ସାରା ଦେଶର ମୋଟ ବିଜୁଳି ବିଲ ଏକ ର୍ନିଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପରିମାଣ ଭାବରେ ପ୍ରକାଶ କରାଯାଏ ନାହିଁ। ଏହାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ହେଉଛି ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜ୍ୟରେ ବିଜୁଳି ଦର ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭାବରେ ଧାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଇଥାଏ।
ଦେଶବ୍ୟାପୀ ବିଜୁଳି ବିଲକୁ ବ୍ୟବହାର ଅନୁସାରେ ବିଭିନ୍ନ ଶ୍ରେଣୀରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି। ଏଥିରେ ଘରୋଇ ବ୍ୟବହାର, ବ୍ୟବସାୟିକ (କମର୍ସିଆଲ), ଶିଳ୍ପ ଏବଂ କୃଷି କାର୍ଯ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଭାରତରେ ଘରୋଇ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ହାରାହାରି ଦର ୟୁନିଟ ପିଛା ପ୍ରାୟ ୬.୮୬ ଟଙ୍କା ପଡ଼ିଥାଏ। ସେହିପରି ଦୋକାନ, କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ଏବଂ ବ୍ୟବସାୟିକ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ କମର୍ସିଆଲ ବିଜୁଳିର ହାରାହାରି ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରତି ୟୁନିଟ ପିଛା ପ୍ରାୟ ୧୦.୨୮ ଟଙ୍କା ଆଖପାଖରେ ଥାଏ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ପ୍ରତି ୟୁନିଟ ସ୍ଲାବ ହିସାବରେ ମଧ୍ୟ ବିଲ୍ର ଦର ବଦଳିଥାଏ।
ବିଭିନ୍ନ ରାଜ୍ୟର ଟାରିଫ ନୀତି ଏବଂ ପାଣିପାଗ ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ଦେଖି ପ୍ରତ୍ୟେକ ଘରର ବିଜୁଳି ବିଲ ଅଲଗା ହୋଇଥାଏ। ଏକ ସାଧାରଣ ଭାରତୀୟ ପରିବାରର ମାସିକ ବିଜୁଳି ବିଲ ସାଧାରଣତଃ ୫୦୦ ଟଙ୍କାରୁ ୨,୫୦୦ ଟଙ୍କା ମଧ୍ୟରେ ଆସିଥାଏ। ଏହି ପାର୍ଥକ୍ୟ ଘରେ ମୋଟ କେତୋଟି ଉପକରଣ ଚାଲୁଛି ଏବଂ ସମ୍ପୃକ୍ତ ରାଜ୍ୟରେ ୟୁନିଟ ପିଛା ବିଜୁଳି ଦର କେତେ ଧାର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଛି, ତାହା ଉପରେ ର୍ନିଭର କରେ।
ସରକାରୀ ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ଅଗଷ୍ଟ ମାସରେ ଦେଶର ବିଜୁଳି ବ୍ୟବହାରରେ ପୂର୍ୱ ବର୍ଷ ତୁଳନାରେ ୧୨.୮୫ ପ୍ରତିଶତର ଏକ ବଡ଼ ବୃଦ୍ଧି ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୫ ରେ ଯେଉଁଠାରେ ମୋଟ ବିଜୁଳି ବ୍ୟବହାର ୧୪୯.୭୬ ଆରବ ୟୁନିଟ ଥିଲା, ତାହା ପରବର୍ତ୍ତୀ ବର୍ଷ ବୃଦ୍ଧି ପାଇ ୧୬୯.୦୧ ଆରବ ୟୁନିଟରେପହଞ୍ଚିଛି। ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ ବାୟୁମଣ୍ଡଳରେ ଗୁଳୁଗୁଳି ଏବଂ ଆର୍ଦ୍ରତା ଅଧିକ ରହିବା କାରଣରୁ ଲୋକମାନେ ଏୟାର କଣ୍ଡିସନର ଓ କୁଲିଂ ଡିଭାଇସ୍ର ଅଧିକ ବ୍ୟବହାର କରିଥିଲେ, ଯାହା ଫଳରେ ଚାହିଦା ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଲା।
ଗରମ ଏବଂ ଗୁଳୁଗୁଳି ଯୋଗୁଁ ବିଜୁଳିର ସର୍ୱାଧିକ ଚାହିଦା (ପିକ ଡିମାଣ୍ଡ) ରେ ମଧ୍ୟ ଯଥେଷ୍ଟ ବୃଦ୍ଧି ଘଟିଛି। ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୫ ରେ ଯେଉଁଠାରେ ସର୍ୱାଧିକ ଚାହିଦା ୨୨୯.୭୨ ଗିଗାୱାଟ ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଥିଲା, ତାହା ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇ ୨୫୮.୨୭ ଗିଗାୱାଟ୍ରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା। ତଥାପି, ଏହି ପରିମାଣ ମେ ମାସରେ ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଥିବା ୨୭୦.୮୨ ଗିଗାୱାଟର ରେକର୍ଡ ସ୍ତରଠାରୁ କମ ଥିଲା। ସେହିପରି ଜୁନ ୨୦୨୫ ରେ ଖରାଦିନ ସମୟରେ ସର୍ୱାଧିକ ଚାହିଦା ୨୪୨.୭୭ ଗିଗାୱାଟ ଥିଲା, ଯାହା ସରକାରଙ୍କ ଆକଳନ କରାଯାଇଥିବା ୨୭୭ ଗିଗାୱାଟ ତୁଳନାରେ କମ ଥିଲା।
ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ: ଏହି ବିଷୟବସ୍ତୁଟି ସୂଚନାମୂଳକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ DHARITRI - ଧରିତ୍ରୀ ରୁ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ଭାବରେ ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇଛି। ମୂଳ ଲେଖାଟି ପଢ଼ିବା ପାଇଁ, ଦୟାକରି DHARITRI - ଧରିତ୍ରୀ ଦେଖନ୍ତୁ।
